Szkoła średnia w Czechach
Szkołę średnią (střední škola) zaczyna się zwykle w wieku 15 lat, po 9. klasie. W Czechach zdecydowana większość uczniów tego etapu wybiera kształcenie zawodowe: w 2023 r. było to 73,1%, przy średniej w UE 49,1%. Główne ścieżki to:
- gimnazjum (gymnázium) – czteroletnie po szkole podstawowej albo wieloletnie (sześcio- i ośmioletnie); kończy się maturą,
- czteroletnie szkoły zawodowe z maturą – dają zawód i prawo do studiów; należą do nich też licea profilowane (lycea),
- dwu- i trzyletnia nauka zawodu zakończona egzaminem końcowym i świadectwem zawodowym (výuční list),
- studia uzupełniające (nástavbové studium) – dla absolwentów z wyučním listem, którzy chcą zdać maturę,
- konserwatoria – sześcio- lub ośmioletnie, kształcące w muzyce, śpiewie, aktorstwie i tańcu; przyjęcie po egzaminie z uzdolnień.
Matura w Czechach
Egzamin maturalny to maturitní zkouška. Ma dwie części:
- część wspólna (państwowa) – testy dydaktyczne przygotowywane i oceniane przez centrum CERMAT: obowiązkowo język czeski i literatura (85 minut) oraz do wyboru język obcy (110 minut) albo matematyka (135 minut); można dobrać do dwóch przedmiotów nieobowiązkowych, w tym matematykę rozszerzoną. Wynik to „zdał” albo „nie zdał” z wynikiem procentowym,
- część profilowa (szkolna) – z czeskiego wypracowanie (co najmniej 110 minut, min. 250 słów) i egzamin ustny; z języka obcego, jeśli zdający wybrał go w części wspólnej, również wypracowanie i egzamin ustny; do tego 2–3 egzaminy ustalone przez szkołę. Oceny wystawia komisja w skali od 1 do 5.
Sesja wiosenna trwa od 2 maja do 10 czerwca, a jesienna – od 1 do 20 września. Wyniki części wspólnej z sesji wiosennej są znane do 15 maja. Maturę zdaje się „z wyróżnieniem”, gdy obok zdanej części wspólnej żadna obowiązkowa ocena z części profilowej nie jest gorsza niż 2, a ich średnia nie przekracza 1,5. Każdy obowiązkowy egzamin można powtarzać najwyżej dwa razy.
Po szkole średniej
Matura daje prawo do ubiegania się o studia wyższe. Publiczne uczelnie co do zasady nie pobierają czesnego, a jedynie jednorazową opłatę związaną z rekrutacją. Polska matura, podobnie jak świadectwa z innych krajów UE i EOG, daje prawo do ubiegania się o studia w Czechach; o szczegółowych warunkach przyjęć decydują uczelnie. Więcej przeczytasz w naszym serwisie: studia w Czechach.
Źródła: Eurydice: Czechy – szkolnictwo średnie, Eurydice: Czechy – matura i egzaminy końcowe, Eurydice: Czechy – przegląd systemu. Stan na 19.10.2026.
poleca: