Każde dziecko przed rozpoczęciem szkoły ma prawo do publicznej, dotowanej wczesnej edukacji i opieki (varhaiskasvatus), jeśli rodzice tego chcą. W Finlandii nie ma podziału na żłobek i przedszkole – jeden system obejmuje dzieci od niemowlęctwa do 6 lat. Dzieci chodzą do przedszkoli (päiväkoti) albo do opiekunek dziennych w domach (perhepäivähoito).
Prawo do pełnego dnia opieki przysługuje po zakończeniu urlopu rodzicielskiego, zwykle gdy dziecko ma 9–10 miesięcy. W praktyce wiele dzieci zaczyna ok. 2. roku życia, bo rodzic może zostać w domu z zasiłkiem do 3. urodzin najmłodszego dziecka. Dzień w przedszkolu nie powinien zwykle trwać dłużej niż 10 godzin.
Opłaty w placówkach gminnych są umiarkowane: zależą od dochodu i liczebności rodziny, obejmują posiłki i materiały, a rodziny o najniższych dochodach nie płacą nic. Opieka w niepełnym wymiarze kosztuje mniej. Placówki prywatne bywają wyraźnie droższe, ale rodzina może dostać na nie dodatek albo bon od gminy.
Obowiązkowa jest tylko zerówka (esiopetus) – od sierpnia 2015 r. dla wszystkich dzieci w roku przed szkołą, czyli w wieku 6 lat. Jest bezpłatna, trwa co najmniej 700 godzin w roku, zwykle ok. 4 godzin dziennie. Gmina zapewnia darmowy dowóz, jeśli droga przekracza 5 km lub jest niebezpieczna.
Źródła: Eurydice: dostęp do wczesnej edukacji w Finlandii, Eurydice: Finlandia – struktura systemu. Stan na 19.10.2026.
poleca: