Portugalia – szkoła i rok szkolny 2026/2027

Obowiązek szkolny w Portugalii

W Portugalii obowiązek szkolny trwa 12 lat: zaczyna się w wieku 6 lat i obejmuje dziewięcioletnią szkołę podstawową oraz trzyletnią szkołę średnią, czyli trwa do jej ukończenia albo do 18. roku życia. Do pierwszej klasy obowiązkowo idą dzieci, które do 15 września skończą 6 lat; dzieci urodzone od 16 września do 31 grudnia mogą zacząć naukę na wniosek rodziców, jeśli są wolne miejsca. Edukacja domowa (ensino doméstico) jest dozwolona – dziecko zapisuje się wtedy do szkoły, która nadzoruje naukę i przeprowadza egzaminy.

Jak wygląda szkoła w Portugalii

• wychowanie przedszkolne (educação pré-escolar) – od 3 do 6 lat, nieobowiązkowe,
• szkoła podstawowa (ensino básico) – 9 lat, od 6 do ok. 15 lat, w trzech cyklach:
  • 1. cykl (1.º ciclo) – klasy 1–4 (6–10 lat),
  • 2. cykl (2.º ciclo) – klasy 5–6 (10–12 lat),
  • 3. cykl (3.º ciclo) – klasy 7–9 (12–15 lat),
• szkoła średnia (ensino secundário) – klasy 10–12, od 15 do 18 lat: kierunki ogólnokształcące, zawodowe i artystyczne.

Rok szkolny 2026/2027 w Portugalii

Rok szkolny w Portugalii kontynentalnej podzielony jest na trzy okresy, ale szkoły mogą przyjąć układ dwóch semestrów. Kalendarz na lata 2024/2025–2027/2028 ustaliło ministerstwo edukacji (Despacho n.º 8368/2024). Na rok 2026/2027 przewiduje on:

• początek zajęć: między 11 a 15 września 2026 r. – konkretny dzień wybiera szkoła,
• 1. okres: do 15 grudnia 2026 r., ferie bożonarodzeniowe: 16–31 grudnia 2026 r.,
• 2. okres: 4 stycznia – 19 marca 2027 r., z przerwą karnawałową 8–10 lutego 2027 r.,
• ferie wielkanocne: 22 marca – 2 kwietnia 2027 r., 3. okres od 5 kwietnia 2027 r.,
• koniec zajęć: 4 czerwca 2027 r. (klasy 9, 11 i 12), 11 czerwca 2027 r. (klasy 5–8 i 10), 30 czerwca 2027 r. (przedszkole i klasy 1–4).

W sierpniu 2026 r. ministerstwo zmieniło kalendarz 2026/2027 dla ogólnokształcących kierunków szkoły średniej (Despacho n.º 10430/2026) – w tych klasach zajęcia zaczęły się później, więc datę warto sprawdzić w szkole. Regiony autonomiczne Azory i Madera mają własne kalendarze szkolne.

Oceny i egzaminy

W klasach 1–4 ocena jest opisowa, z oceną słowną (bardzo dobry, dobry, dostateczny, niedostateczny). W klasach 5–9 stosuje się skalę od 1 do 5; do zaliczenia potrzebne jest co najmniej 3. Od roku szkolnego 2024/2025 uczniowie klas 4 i 6 piszą cyfrowe testy monitorujące (provas ModA), które nie wpływają na promocję. Na koniec 9. klasy zdaje się egzaminy z portugalskiego i matematyki. Liczą się one w 30% do oceny końcowej, a po ich zdaniu uczeń dostaje dyplom ukończenia szkoły podstawowej.

Polski uczeń w szkole w Portugalii

Rodzice wybierają szkołę, a gdy chętnych jest więcej niż miejsc, decydują kryteria pierwszeństwa, np. specjalne potrzeby edukacyjne, rodzeństwo w szkole czy zamieszkanie w rejonie szkoły. Szkoła podstawowa jest bezpłatna. Dzieci, dla których portugalski nie jest językiem ojczystym, mają przedmiot portugalski jako drugi język (Português Língua Não Materna, PLNM). Szkoła sprawdza ich poziom testem diagnostycznym. Uczniowie od poziomu zerowego do B1 chodzą na PLNM zamiast na zwykły portugalski albo dostają zajęcia wspierające na lekcjach.

ORPEG nie prowadzi w Portugalii własnej szkoły. Naukę polskiego mogą zapewniać polonijne szkoły i stowarzyszenia, np. w formie zajęć sobotnich – warto zapytać w ambasadzie lub w lokalnej Polonii.

Źródła: Eurydice: Portugalia – kształcenie podstawowe, IAVE – kalendarz szkolny 2024/25–2027/28 (Despacho 8368/2024), Eurydice: Portugalia – ocenianie w szkole podstawowej, DGE – PLNM, najczęstsze pytania. Stan na 19.10.2026.